Wiadomości

Według danych Departamentu Statystyki, w 2017 r. PKB Litwy zwiększył się o 3,9 %, a jego wartość w cenach bieżących wyniosła 41,839 mld EUR. Najbardziej do tego przyczynił się wzrost eksportu oraz popytu wewnętrznego. Jak zaznaczył główny ekonomista „Danske Banku” na kraje bałtyckie Rokas Grajauskas, w br. PKB Litwy powinien zachować osiągnięte przyśpieszenie. „Przy demonstrującym dobre wyniki eksporcie, niehamującym popycie wewnętrznym oraz wzroście inwestycji nie tylko zostaniemy w gronie najszybciej rosnących gospodarek UE, ale też wyprzedzimy inne kraje bałtyckie.” – stwierdził R. Grajauskas. „Danske Bank” szacuje, że wzrost popytu wewnętrznego w br. wyniesie 4 %. Poprzedni rok był bardzo dobry dla eksportu Litwy – jego wzrost wyniósł ponad 12 % i był to najlepszy wynik w UE. Wg ekonomisty banku SEB Gitanasa Nausėdy poprzedni rok był najlepszym dla litewskiej gospodarki od czasów światowego kryzysu finansowego. Jednak w jego opinii spowalniające tempo wzrostu popytu wewnętrznego może być jednym z czynników ryzyka, które przeszkodzą w 2018 r. osiągnąć podobne tempo wzrostu PKB jak i w 2017 r. Ekonomista z Wydziału Makroekonomii i Prognozowania Banku Litwy Darius Imbrasas z kolei stwierdził, że w br. tempo wzrostu gospodarczego może wyhamować spadek liczby zatrudnionych oraz popyt zagraniczny. „Po pierwsze, popyt na litewskie towary i usługi za granicą w br. wzrośnie wolniej niż w 2017 r., a to z kolei utrudni eksporterom dalsze zwiększanie wartości eksportu. Druga przyczyna – dalej spadająca liczba zatrudnionych, poza tym wolniej wzrastające wynagrodzenia ograniczą wzrost wydatków gospodarstw domowych. Jednak nieprzychylny wpływ wskazanych czynników częściowo powinny zrównoważyć większe strumienie środków z funduszy UE. Przyczynią się do szybszego wzrostu inwestycji.” – tłumaczył D. Imbrasas. (Lietuvos žinios, 31.01.2018)

Dzięki działaniom instytucji „Invest in Lithuania” (IL) w 2017 r. udało się na Litwę przyciągnąć 39 projektów bezpośrednich inwestycji zagranicznych (BIZ), dzięki którym w ciągu 3 lat powstanie 5060 nowych miejsc pracy, a wartość inwestycji wyniesie 206 mln EUR. Dla porównania, w 2016 r. IL udało się przyciągnąć 33 projekty, dzięki którym powstanie 3616 nowych miejsc pracy, a wartość inwestycji wyniesie 134 mln EUR. Łącznie w 2016 r. na Litwie zainicjowano 57 projektów BIZ, które mają stworzyć 5276 nowych miejsc pracy. Dane dot. łącznej liczby projektów BIZ zainicjowanych na Litwie w poprzednim roku, IL zamierza podać do wiadomości w marcu br. Jak zauważył dyrektor generalny IL Mantas Katinas, w 2017 r. projekty inwestycji produkcyjnych oraz usługowych podzieliły się mniej więcej po równo i jest to dobry bilans, gdyż dotychczas dominowały projekty centrów usług biznesowych. Dzięki projektom zainicjowanym w 2017 r. w sektorze produkcyjnym ma powstać 2155 nowych miejsc pracy, kolejnych 2260 miejsc ma powstać w sektorze usługowym oraz 645 miejsc – w sektorze technologicznym, z czego 350 miejsc pracy – w ramach realizacji 10 projektów fintech. (Verslo žinios, 30.01.2018)

W najnowszej edycji rankingu innowacyjności „Bloomberga” Litwa spadła o 2 pozycje i uplasowała się na 34. miejscu. Przy opracowywaniu rankingu kraje są oceniane na podstawie 7 kryteriów. Najwyżej Litwa została sklasyfikowana w kategorii efektywności szkolnictwa wyższego – 9. miejsce. Również dobrze została oceniona w kategorii produkcji wartości dodanej – 14. miejsce. Pod względem liczby badaczy Litwa zajęła 29. miejsce, w kategorii badań naukowych i rozwoju – 33. miejsce, aktywności patentowej – 43. miejsce. Pod względem intensywności zaawansowanych technologii Litwa nie została oceniona, gdyż zabrakło danych. Na czele rankingu, jak i w poprzednim roku, znalazła się Korea Płd., za nią się uplasowały Szwecja i Singapur. Do opracowania rankingu wybrano 200 krajów, jednak z tej listy zostały usunięte państwa, które nie dostarczyły danych więcej niż w 1 kategorii z 7. W ten sposób na liście zostało 80 krajów. Przy opracowaniu rankingu wykorzystano dane Międzynarodowej Organizacji Pracy, Międzynarodowego Funduszu Walutowego, Banku Światowego i innych instytucji. (Verslo žinios, 26.01.2018)

Ekonomiści banku „Swedbank” prognozują, że tempo wzrostu PKB Litwy zwolni z 3,8 % w 2017 r. do 3,2 % w roku bieżącym oraz do 2,5 % w 2019 r. Największy wpływ na spadek tempa wzrostu w br. wywrze ponad dwukrotny spadek tempa wzrostu eksportu – z 12 % w poprzednim roku do 5 % w br. oraz do 3 % w 2019 r. Jak stwierdził główny ekonomista banku Nerijus Mačiulis, tempo wzrostu eksportu w br. wyhamuje nie z powodu spadku popytu, a z powodu ograniczonych możliwości do zwiększenia poziomu produkcji. Wskaźnik wykorzystania mocy produkcyjnych utrzymuje się na rekordowym poziomie, a spółki w ostatnich latach ostrożnie inwestują w zwiększenie mocy produkcyjnych, dlatego trudno będzie utrzymać tak wysokie tempo wzrostu eksportu. Z kolei przedstawiciele przedsiębiorstw twierdzą, iż ich inwestycje w rozwój są ograniczane przez brak pracowników o potrzebnych kompetencjach (3 na 4 ankietowane spółki). Poza tym chęci do inwestycji ograniczają niejasne perspektywy (2 na 3 ankietowane spółki). W opinii analityków innego banku, „Luminor”, po nieznacznym spadku tempa wzrostu popytu wewnętrznego z powodu wzrostu inflacji, główną siłą napędową wzrostu gospodarki pozostanie wzrost eksportu, jednak przedsiębiorstwa eksportujące powinny być czujne i już teraz przygotowywać się na możliwe trudności w przyszłości. Analitycy sugerują, by spółki od nowa oceniły perspektywy eksportu do Wielkiej Brytanii z powodu „Brexitu” oraz do krajów skandynawskich, gdyż perspektywy ich rozwoju stały się trudne do przewidzenia z powodu spadków na rynkach nieruchomości w Norwegii i Szwecji. Analitycy „Swedbanku” szacują, że wzrost popytu wewnętrznego pozostanie stabilny, gdyż siła nabywcza będzie się zwiększała. Analitycy prognozują, że wzrost wynagrodzeń zmniejszy się nieznacznie, do 7 %, jednak spadnie także inflacja – do 3,3 % w br. oraz 2,5 % w 2019 r., gdy wynagrodzenia zwiększą się o 6 %. Poziom bezrobocia spadnie poniżej 7 %, jednak z powodu nieprzychylnych tendencji demograficznych wielkość zatrudnienia nieznacznie się zmniejszy. Mimo wszystko, analitycy „Swedbanku” mają nadzieję, że szczyt emigracji już minął, możliwe, że w br. z powodu emigracji Litwa straci mniej niż 10 tys. osób. Ekonomiści banku zwracają uwagę, że nie zważając na spadek tempa wzrostu PKB w 2019 r., litewska gospodarka jest dobrze przygotowana na możliwe wstrząsy. Podstawowe wskaźniki dot. stanu finansów są w dobrym stanie: handel zagraniczny pozostaje zbilansowany, budżet finansów publicznych już trzeci rok z rzędu notuje nadwyżkę, koszt zadłużania się państwa pozostaje rekordowo niski, zobowiązania finansowe mieszkańców i przedsiębiorstw nie są duże, a wartość oszczędności jest rekordowo duża. (Verslo žinios, 25.01.2018)

Badanie jakości obsługi klientów w bankach przeprowadziła spółka „Dive Lietuva”. Tym razem tajemniczy klienci odwiedzili banki „Citadele”, „Medicinos bankas”, „Luminor”, SEB, „Šiaulių bankas“, „Swedbank“. Podczas wizyt tajemniczy klienci interesowali się możliwościami otworzenia rachunku bankowego. W 2017 r. poziom obsługi klientów w bankach na Litwie oceniono na 87,7 % ze 100 % możliwych do uzyskania. Odpowiada to grupie średniej jakości obsługi. W porównaniu z poprzednim rokiem, wynik pogorszył się o 1,8 pkt. procentowych. Jakość obsługi na Litwie była najwyższa spośród krajów bałtyckich, jednak z drugiej strony, jedynie na Litwie odnotowano spadek poziomu obsługi, a na Łotwie i w Estonii odnotowano wzrost. Trójka liderów na Litwie w ciągu roku nie uległa zmianie. Bank „Citadele” uzyskał 99,6 %, „Šiaulių bankas” – 98,1 %, a SEB – 95,7 %. Wg danych badania, trójka liderów w ciągu roku jeszcze bardziej poprawiła jakość obsługi swych klientów. Badanie także pokazało, że najmocniejszą stroną banków na Litwie jest wygląd pracowników (100 %), początek kontaktu (94 %) oraz zdolności komunikacyjne (91 %). Nieco gorzej zostały ocenione takie kryteria jak: przedstawienie oferty lub rozwiązania (88 %), identyfikacja potrzeb klientów (82 %), zakończenie kontaktu (82 %). Natomiast najsłabszym punktem obsługi klientów była sprzedaż usług dodatkowych – 77 %. (Verslo žinios, 24.01.2018)

Litewski minister finansów Vilius Šapoka stwierdził, że wahania kursów kryptowalut tworzą ryzyko dla społeczeństw, dlatego instytucje nadzoru powinny stale o tym przestrzegać. „Wiemy, że wahania [kryptowalut] są ekstremalne i ludzie powinni wiedzieć, że to wywołuje ogromne ryzyko” – stwierdził V. Šapoka w wywiadzie dla „Bloomberga” w Brukseli. Dodał, iż instytucje nadzoru powinny stale komunikować ze społeczeństwami i od czasu do czasu przestrzegać, by nie powstały iluzje, iż jest to bardzo bezpieczna inwestycja. Jednocześnie Bank Litwy wspólnie z Ministerstwem Finansów oraz innymi instytucjami chce uczynić z Litwy regionalne centrum technologii finansowych. Bank Litwy uprzedził zajmujących się kryptowalitami uczestników rynku finansowego o grożących sankcjach, jednak zamierza uruchomić platformę „LBChain”, która umożliwi uczestnikom rynku finansowego eksperymentowanie z technologią blockchain. Natomiast MF wspólnie z Państwową Inspekcją Podatkową planują opracowanie szczegółowych uregulowań podatkowych dot. kryptowalut, których zakres obejmie czynności od ich pozyskiwania do ofert ich emisji, tzw. ICO. (Verslo žinios, 23.01.2018)

Spółka „SMS Kredyt” z Polski, działająca w zakresie udzielania kredytów konsumenckich, rozważa możliwość prowadzenia działalności bankowej na Litwie – wystąpiła do Banku Litwy z wnioskiem o wydanie licencji banku specjalistycznego. Bank centralny stwierdził, że na razie nie otrzymał oficjalnego wniosku polskiej spółki. „Poprzez projekt dąży się do zapewnienia długookresowego i przewidywalnego finansowania dla działalności kredytowej spółki „SMS Kredyt”. Na I etapie projektu planuje się porozumienie ze spółką IT w sprawie utworzenia infrastruktury, przygotowanie modelu finansowego, rozpoczęcie procesu rekrutacji oraz wykonanie dogłębnej analizy modelu działalności na Litwie.” – poinformowano w komunikacie prasowym spółki. Następnie zarząd spółki podejmie decyzję w sprawie kontynuowania projektu. Licencję banku specjalistycznego „SMS Kredyt” planuje otrzymać w bieżącym lub przyszłym roku, szacuje się, że koszty I etapu wyniosą 100 tys. EUR. Ostateczna wartość projektu w opinii spółki będzie zależała od zainteresowania zewnętrznych inwestorów. Rzecznik Banku Litwy Giedrius Simonavičius potwierdził, że „SMS Kredyt” interesuje się możliwością założenia na Litwie specjalistycznego banku, jednak bank centralny na razie nie otrzymał oficjalnego wniosku. „Licencją specjalistycznego banku interesuje się więcej uczestników rynku. Obecnie analizujemy trzy inne wnioski w sprawie założenia specjalistycznego banku, a taką możliwością interesuje się kolejnych kilkadziesiąt spółek. Większość z nich jest spoza Litwy.” – dodał G. Simonavičius. (Lietuvos žinios, 16.01.2018)

Bank Litwy zamierza stworzyć platformę „LBChain”, na której litewskie i zagraniczne spółki mogłyby testować technologię blockchain oraz oparte na niej usługi. Członek zarządu banku centralnego Marius Jurgilas zauważył, że możliwości zastosowania tej technologii są bardzo duże tam, gdzie jest wymagane szczególnie wysokie bezpieczeństwo i wiarygodność przekazu danych, np. operacje finansowe lub elektroniczne głosowanie. W opinii Banku Litwy taka platforma pomogłaby spółkom pozyskać nową wiedzę, badać technologię poprzez testowanie opartych na niej usług w instytucjach finansowych. Bank Litwy wymienia technologię blockchain jako jedną z najbardziej perspektywicznych innowacji w zakresie technologii fintech. (Lietuvos žinios, 11.01.2018)

TOP